نکاتی که هنگام بروز مشکل آسانسور باید رعایت کنید!

هر چقدر هم که آسانسور شما با کیفیت و استاندارد باشد، باز ممکن است به مرور زمان خراب شود! ما قبلا در مقاله بررسی نکات ایمنی در آسانسور راهکارهایی را برای جلوگیری از بروز مشکل در آسانسور به شما ارائه کردیم، اما اگر آسانسور خراب شد، باید چکار کنیم!؟

در این مقاله راهنمای کامل بایدها و نبایدهای هنگام بروز مشکل آسانسور را برای شما شرح خواهیم داد تا بدانید که در این شرایط، ‌باید چه کاری انجام دهید.

اولین واکنش در زمان بروز مشکل آسانسور

وقتی آسانسور ناگهان خراب می‌شود یا حرکتی غیر عادی دارد، طبیعی است که احساس ترس یا اضطراب کنید. اما مهمترین نکته در این شرایط، حفظ آرامش است! هر حرکت عجولانه یا تصمیم نادرست می‌تواند وضعیت را خطرناک‌تر کند. برطرف کردن مشکل آسانسور ممکن است ساعت‌ها طول بکشد، لذا لازم است بدانید که باید چکار کنید.

مراحل اولیه‌ای که باید در زمان بروز مشکل آسانسور انجام دهید عبارتند از:

حفظ خونسردی: اولین واکنش درست در زمان بروز مشکل آسانسور، کنترل ترس و پرهیز از حرکات ناگهانی است.
بررسی وضعیت کابین: اگر داخل کابین هستید، چک کنید که آیا چراغ روشن است، درها بسته‌اند و صدایی غیر عادی شنیده می‌شود یا نه.
استفاده از دکمه زنگ یا تلفن اضطراری: در اکثر آسانسورها دکمه زنگ یا تلفن متصل به مرکز پشتیبانی وجود دارد. این وسیله‌ها اولین راه ارتباطی امن هستند.
تماس با نیروهای پشتیبانی: اگر تلفن اضطراری جواب نمی‌دهد، با شماره خدمات آسانسور درج شده در داخل کابین یا روی تابلو تماس بگیرید.
پرهیز از باز کردن در با دست: هرگز تلاش نکنید درب آسانسور را با دست باز کنید، حتی اگر کابین در نزدیکی طبقه قرار دارد.

اگر در زمان بروز مشکل آسانسور در بیرون از کابین هستید (مثلا منتظر آسانسور در طبقه دیگر)، سریعا از دکمه فراخوان استفاده نکنید و به تابلو کنترل نزدیک نشوید. در این شرایط بهترین کار، تماس با مدیر ساختمان یا شرکت خدمات آسانسور است تا بررسی تخصصی انجام شود.

کارهایی که هرگز نباید هنگام خرابی آسانسور انجام دهید!

وقتی آسانسور دچار مشکل می‌شود، بسیاری از افراد از روی اضطراب دست به کارهایی می‌زنند که نه ‌تنها کمکی نمی‌کند، بلکه ممکن است شرایط را خطرناکتر هم کند. آگاهی از این بایدها و نبایدها می‌تواند در زمان بروز مشکل آسانسور مفید باشد.

در ادامه، کارهایی را آورده‌ایم که هرگز نباید در چنین مواقعی انجام دهید:

تلاش برای باز کردن در آسانسور: ممکن است تصور کنید کابین در نزدیکی یکی از طبقات قرار دارد، اما در واقع فاصله زیادی با کف طبقه دارد. باز کردن در به ‌صورت دستی می‌تواند باعث سقوط یا آسیب جدی شود.
پریدن یا تکان دادن کابین: برخی افراد برای “فعال کردن سنسورها” یا “حرکت دادن آسانسور” شروع به تکان دادن کابین یا پریدن می‌کنند. این کار خطرناک است و می‌تواند باعث از کار افتادن ترمز ایمنی یا قطع برق موقت شود.
استفاده از نیروی فیزیکی برای خروج: هرگونه تلاش برای خروج از کابین بدون حضور نیروهای امدادی (مثلا بالا رفتن از در یا سقف آسانسور) می‌تواند به سقوط و جراحت منجر شود.
دستکاری کلیدها یا تابلو برق آسانسور: اگر خارج از آسانسور هستید، هرگز تابلو برق یا سیستم کنترل آسانسور را دستکاری نکنید. این کار مخصوص تکنسین‌های مجاز است و ممکن است برق‌گرفتگی یا آسیب به سیستم را در پی داشته باشد.
بی‌توجهی به صدای هشدار یا بوی سوختگی: بوی سوختگی یا صدای غیرعادی (مثل جرقه یا تق‌تق) نشانه‌ی جدی یک مشکل برقی یا مکانیکی در آسانسور است. در چنین شرایطی، باید سریعا از تماس با آسانسور خودداری کرده و تیم خدماتی را مطلع کنید.
استفاده مجدد از آسانسور بعد از رفع موقت مشکل: حتی اگر آسانسور دوباره به کار افتاد، بدون بررسی دقیق توسط شرکت سرویس دهنده از آن استفاده نکنید. خرابی ممکن است مجددا تکرار شود.

نحوه ارتباط با سرویسکار آسانسور یا نیروهای پشتیبانی

زمانی که آسانسور دچار مشکل می‌شود، برقراری ارتباط سریع و صحیح با نیروهای امدادی می‌تواند جان افراد را نجات دهد و از بروز خسارت‌های بیشتر جلوگیری کند. در چنین لحظاتی، آرامش و آگاهی از روش‌های تماس اهمیت زیادی دارد.

ارتباط با پشتیبانی وقتی داخل کابین آسانسور هستید

در اکثر آسانسورهای جدید، چند وسیله ارتباطی اضطراری تعبیه شده است که باید با نحوه استفاده از آن‌ها آشنا باشید:

دکمه زنگ اضطراری (Alarm): این دکمه معمولا در پنل کنترل داخل کابین قرار دارد و با فشردن آن، صدای هشدار در فضای ساختمان یا نگهبانی پخش می‌شود. این علامت به دیگران اطلاع می‌دهد که آسانسور دچار مشکل شده است.
تلفن یا آیفون داخل کابین: بیشتر آسانسورها مجهز به یک تلفن اضطراری یا سیستم آیفون هستند که شما را مستقیما به مرکز پشتیبانی شرکت سرویس دهنده آسانسور یا نگهبانی ساختمان متصل می‌کند. حتما قبل از استفاده از آسانسور در ساختمان محل زندگی یا کار، از وجود و عملکرد صحیح این سیستم مطمئن شوید.
ارتباط صوتی دو طرفه (در آسانسورهای هوشمند): در مدل‌های جدید، آسانسور به یک سیستم ارتباطی آنلاین متصل است که مستقیما به مرکز کنترل شرکت خدمات آسانسور وصل می‌شود. در این حالت، حتی بدون شماره‌گیری، مرکز می‌تواند موقعیت شما را شناسایی کرده و نیرو بفرستد.

ارتباط با پشتیبانی وقتی بیرون از کابین هستید

اگر خارج از کابین آسانسور هستید، خطر جدی شما را تهدید نمی‌کند. تنها کافی است با شماره اضطراری درج شده روی تابلو کنترل یا داخل کابین تماس بگیرید. این شماره معمولا مربوط به شرکت سرویس دهنده آسانسور است. هنگام تماس، اطلاعات زیر را به‌ صورت واضح بیان کنید:

آدرس دقیق ساختمان
طبقه‌ای که کابین در آن گیر کرده
تعداد افراد حاضر در آسانسور
هر نشانه‌ای مثل صدای غیرعادی یا بوی سوختگی

همچنین در ساختمان‌های مسکونی و اداری می‌توانید مدیر یا نگهبان ساختمان را مطلع کنید. مسئول ساختمان باید همزمان با شرکت خدمات آسانسور تماس بگیرد و مسیر دسترسی نیروهای سرویس را آماده کند.

هیچ‌گاه برای تماس اضطراری از شماره‌های عمومی آتش‌نشانی استفاده نکنید مگر در مواقعی که خطر جدی (مانند دود، آتش یا گیر کردن طولانی) وجود دارد. در غیر این صورت، ابتدا با شرکت سرویس دهنده آسانسور تماس بگیرید، زیرا آنها دقیقا می‌دانند با چه روش و ابزاری باید وارد عمل شوند.

رفتار صحیح در هنگام گیر کردن داخل کابین آسانسور

گیر کردن در آسانسور یکی از تجربه‌های ناخوشایند اما رایج است. در چنین شرایطی، حفظ خونسردی و انجام اقدامات درست، تفاوت میان یک حادثه خطرناک و یک خروج ایمن را رقم می‌زند. اگر در زمان بروز مشکل آسانسور داخل کابین هستید، به نکات زیر توجه کنید:

آرامش خود را حفظ کنید: اولین و مهمترین واکنش، کنترل احساسات است. ترس یا فریاد کشیدن نه تنها کمکی نمی‌کند، بلکه ممکن است موجب اضطراب سایر سرنشینان هم بشود.
از تکان دادن کابین یا درها خودداری کنید: هر حرکتی مثل کوبیدن به دیواره‌ها یا تلاش برای باز کردن در، می‌تواند سیستم ایمنی آسانسور را مختل کرده و خطر سقوط یا گیرکردن بیشتر را به ‌همراه داشته باشد.
از وسایل ارتباطی داخل کابین استفاده کنید: به سراغ دکمه زنگ هشدار یا تلفن اضطراری بروید. این ابزارها برای همین موقعیت‌ها طراحی شده‌اند. اگر تلفن اضطراری پاسخگو نبود، چند بار در فواصل زمانی معقول تلاش کنید.
از تلفن همراه خود استفاده کنید (در صورت آنتن‌دهی): اگر در کابین آنتن دارید، با مدیر ساختمان یا شرکت خدمات آسانسور تماس بگیرید و موقعیت خود را توضیح دهید. گفتن اطلاعات دقیق مثل شماره طبقه، تعداد نفرات و وضعیت آسانسور بسیار کمک‌کننده است.
در مرکز کابین بایستید: اگر احتمال حرکت کم در کابین وجود دارد، بهتر است در مرکز بایستید و از تکیه دادن به درها یا دیواره‌ها خودداری کنید. این کار خطر را کاهش می‌دهد.
به دیگران اطمینان دهید: اگر همراه با افراد دیگر در آسانسور هستید، با حفظ آرامش و توضیح منطقی شرایط، مانع ایجاد ترس یا رفتارهای هیجانی شوید.
منتظر نیروهای امدادی بمانید: بعد از تماس، تنها کاری که باید انجام دهید صبر کردن است. نیروهای امداد آموزش دیده می‌دانند چگونه بدون آسیب رساندن به شما یا سیستم آسانسور، درب را باز کنند.

توجه داشته باشید که در زمان گیر کردن در آسانسور، حتی اگر حس کردید کابین در نزدیکی یکی از طبقات متوقف شده، تلاشی برای بیرون رفتن انجام ندهید چون خطرناک است. کوچکترین تکان ممکن است منجر به سقوط شود. همیشه صبر کنید تا نیروهای امداد برسند و شما را خارج کنند.

چگونه موقعیت خود را برای تیم نجات شرح دهیم؟

در زمان بروز مشکل آسانسور، بعد از تماس با شرکت خدمات آسانسور یا نیروهای امدادی، مهمترین کار این است که اطلاعات واضح و دقیق از وضعیت خود ارائه دهید. هرچه این اطلاعات کاملتر باشد، نیروهای امداد راحت‌تر شما را پیدا کرده و سریعتر وارد عمل می‌شوند.

برای گزارش صحیح، به نکات زیر دقت کنید:

مشخص کردن آدرس دقیق ساختمان: در تماس تلفنی، ابتدا آدرس کامل ساختمان، نام خیابان و شماره پلاک را اعلام کنید. اگر ساختمان چند ورودی دارد، ورودی اصلی یا نزدیک‌ترین در دسترسی را توضیح دهید.
بیان طبقه و موقعیت احتمالی کابین: اگر از داخل کابین صدای افراد بیرون را می‌شنوید یا نمایشگر نشان می‌دهد در چه طبقه‌ای هستید، حتما ذکر کنید. مثال «ما بین طبقه سوم و چهارم گیر کرده‌ایم و در کابین سه نفر حضور دارند.»
توضیح تعداد افراد داخل آسانسور: اطلاع از تعداد سرنشینان برای نیروهای نجات اهمیت زیادی دارد، چون میزان اکسیژن و احتمال فشار روانی را تخمین می‌زنند.
اشاره به وضعیت جسمی افراد: اگر فردی دچار اضطراب، بیماری یا تنگی نفس شده، حتما اعلام کنید تا تیم امداد تجهیزات و سرعت لازم را تنظیم کند.
بیان نشانه‌های غیر عادی: اگر بوی سوختگی، صدای جرقه، نوسان چراغ یا تکان غیرعادی احساس می‌کنید، بلافاصله اطلاع دهید. این اطلاعات می‌تواند مسیر تصمیم‌گیری نیروهای امدادی را تغییر دهد.
استفاده از زبان ساده و آرام: هنگام صحبت، سعی کنید با صدای آرام، شمرده و بدون استرس حرف بزنید. اضطراب یا داد زدن ممکن است باعث شود اپراتور نتواند اطلاعات حیاتی را به‌درستی متوجه شود.

ما یک مثال برای شما میزنیم تا بدانید هنگام تماس با نیروی امداد یا شرکت سرویس آسانسور، چه چیزی باید بگویید:

«سلام، من داخل آسانسور ساختمان شماره ۱۵ خیابان ولیعصر هستم. آسانسور بین طبقه چهارم و پنجم گیر کرده، سه نفر داخل کابین هستیم و هیچ‌کس آسیب ندیده. چراغ‌ها روشن است ولی حرکت نمی‌کنیم. لطفا نیرو اعزام کنید.»

اقدامات ایمنی بعد از خروج از آسانسور خراب

زمانی که تیم امداد یا سرویسکار شما را از آسانسور خارج می‌کند، شاید احساس کنید همه ‌چیز تمام شده؛ اما واقعیت این است که چند اقدام مهم پس از خروج از کابین باید انجام شود.

در ادامه، نکات ضروری را مرحله‌ به ‌مرحله توضیح می‌دهیم:

در نزدیکی آسانسور نمانید: بلافاصله پس از خروج، از مقابل درب آسانسور فاصله بگیرید. ممکن است تیم فنی بخواهد کابین را جا به ‌جا کند یا درب‌ها را باز و بسته نماید.
اجازه ندهید دیگران از آسانسور استفاده کنند: حتی اگر آسانسور بعد از چند دقیقه دوباره به حالت عادی برگشت، نباید اجازه دهید کسی وارد آن شود تا شرکت سرویس دهنده وضعیت را بررسی کند.
خرابی را به مدیر یا مسئول ساختمان گزارش دهید: اطلاع‌رسانی دقیق، باعث می‌شود در کوتاه‌ترین زمان، سرویس‌کار متخصص به محل اعزام شود و از تکرار مشکل آسانسور جلوگیری گردد.
شرح اتفاق را یادداشت کنید: ثبت جزئیاتی مثل زمان خرابی، تعداد افراد داخل کابین و علائم غیرعادی (مانند بوی سوختگی یا صدای عجیب) به تکنسین‌ها کمک می‌کند مشکل را سریع‌تر شناسایی کنند.
از لمس تجهیزات برقی خودداری کنید: حتی اگر تابلو برق یا کلید اضطراری در دسترس است، هرگز آن را روشن یا خاموش نکنید. این کار تنها باید توسط سرویس‌کار مجاز انجام شود.
در صورت آسیب جسمی، فورا اقدام پزشکی انجام دهید: اگر یکی از سرنشینان دچار استرس شدید، تنگی نفس یا جراحت جزئی شده است، با اورژانس تماس بگیرید.

توجه کنید که تا زمان حضور تکنسین و بررسی کامل سیستم، آسانسور باید از مدار استفاده خارج شود. معمولا شرکت‌های خدمات آسانسور پس از بررسی و رفع ایراد، خودشان آسانسور را راه‌اندازی می‌کنند.

چطور تشخیص دهیم آسانسور نیاز به تعمیر فوری دارد؟

گاهی اوقات قبل از اینکه آسانسور کاملا از کار بیفتد، علائم هشدار دهنده‌ای بروز می‌کند که نشان می‌دهد سیستم دچار ایراد فنی شده است. مهمترین نشانه‌هایی که بیانگر نیاز فوری آسانسور به تعمیر هستند عبارتند از:

حرکت غیرعادی یا لرزش در زمان بالا و پایین رفتن: اگر هنگام حرکت آسانسور احساس لرزش، پرش یا صدای تق‌تق دارید، این می‌تواند نشانه‌ی مشکل در سیم‌بکسل‌های آسانسور، موتور یا سیستم تعلیق باشد.
توقف ناگهانی یا عملکرد ناپایدار: وقتی آسانسور بدون دلیل مشخص وسط مسیر می‌ایستد یا سرعت آن تغییر ناگهانی دارد، احتمال وجود خطا در سیستم کنترل یا سنسورها زیاد است.
تغییر صدا یا بوی سوختگی: بوی پلاستیک سوخته یا صدای غیرعادی از موتورخانه یا کابین نشانه‌ای جدی از مشکل الکتریکی آسانسور است و باید بلافاصله گزارش شود
باز و بسته نشدن کامل درب‌ها: درب‌هایی که نیمه‌باز می‌مانند یا به ‌درستی بسته نمی‌شوند، می‌توانند خطرناک باشند و معمولا ناشی از خرابی در قفل‌ها یا سیستم فرمان درب هستند.
خاموش و روشن شدن چراغ‌های کابین: نوسان در سیستم روشنایی ممکن است به دلیل اتصال نادرست برق یا ایراد در منبع تغذیه باشد. این مورد می‌تواند مقدمه‌ی قطع برق یا توقف ناگهانی آسانسور شود.
نمایش خطا یا علامت هشدار روی نمایشگر آسانسور: بسیاری از آسانسورهای مدرن دارای نمایشگرهای دیجیتال هستند که در زمان بروز مشکل، کد خطا نشان می‌دهند. دیدن چنین پیامی یعنی باید فورا سرویس‌کار را خبر کنید.

اگر هر یک از نشانه‌های بالا را مشاهده کردید، بلافاصله استفاده از آسانسور را متوقف کرده و موضوع را به مدیر ساختمان یا شرکت خدمات آسانسور اطلاع دهید. در این مواقع، ادامه استفاده از آسانسور ممکن است خطرناک باشد و به خرابی بیشتر منجر شود.

توصیه نهایی هنگام بروز مشکل آسانسور

خرابی یا توقف آسانسور ممکن است برای هر کسی و در هر ساختمانی رخ دهد. آنچه اهمیت دارد، نحوه واکنش و رفتار شما در لحظه بروز مشکل است. در چنین شرایطی، آرامش، آگاهی و رعایت اصول ایمنی، نقش اصلی را در جلوگیری از خطر و حفظ جان افراد ایفا می‌کند.

به طور خلاصه، هنگام مواجهه با مشکل آسانسور به یاد داشته باشید:

همیشه آرامش خود را حفظ کنید و از حرکات ناگهانی بپرهیزید.
به ‌جای تلاش برای خروج، از دکمه زنگ یا تلفن اضطراری استفاده کنید.
هرگز درب آسانسور را به صورت دستی باز نکنید.
وضعیت و موقعیت خود را به ‌صورت دقیق برای تیم امداد آسانسور توضیح دهید.
پس از خروج از کابین، به آسانسور نزدیک نشوید و اجازه استفاده مجدد را ندهید تا بررسی فنی انجام شود.
در صورت مشاهده‌ی علائم خطر مثل بوی سوختگی، لرزش شدید یا صدای غیرعادی، بلافاصله با شرکت خدمات آسانسور تماس بگیرید.

در نهایت، فراموش نکنید که حفظ امنیت در زمان بروز مشکل آسانسور، به رفتار کاربران وابسته است. آگاهی از روش‌های درست واکنش، بهترین ابزار شما برای مقابله با چنین شرایطی است.

سوالات متداول کاربران:

وقتی آسانسور وسط راه گیر می‌کند، اولین کار چیست؟

در چنین شرایطی، آرامش خود را حفظ کنید و از دکمه زنگ یا تلفن اضطراری استفاده کنید. سپس با شرکت خدمات آسانسور تماس بگیرید. هرگز تلاش نکنید درب آسانسور را با دست باز کنید.

اگر داخل آسانسور آنتن موبایل نداشتم، چه کنم؟

در این حالت، به جای تلاش برای پیدا کردن آنتن، از دکمه زنگ یا سیستم آیفون داخلی استفاده کنید. صدای زنگ معمولا توسط نگهبان یا افراد بیرون از آسانسور شنیده می‌شود.

آیا می‌توان با نیروی فیزیکی از آسانسور خارج شد؟

خیر. باز کردن درب آسانسور یا بالا رفتن از کابین بسیار خطرناک است و می‌تواند منجر به سقوط شود. تنها نیروهای امداد یا سرویس‌کار مجاز باید اقدام به باز کردن در کنند.

اگر آسانسور دوباره به حرکت افتاد، آیا می‌توان از آن استفاده کرد؟

خیر، حتی اگر آسانسور بعد از توقف دوباره شروع به کار کرد، نباید بلافاصله از آن استفاده کنید. این وضعیت ممکن است موقتی باشد و خرابی دوباره رخ دهد. ابتدا باید بررسی فنی انجام شود.

چقدر طول می‌کشد تا نیروهای امداد برسند؟

مدت زمان حضور نیروهای امداد بستگی به محل ساختمان و شرکت سرویس‌دهنده دارد، اما معمولا بین 30 تا 60 دقیقه طول می‌کشد. در این مدت داخل کابین بمانید و صبور باشید.